अमेरिकी राष्ट्रपति Donald Trump ले रणनीतिक दृष्टिले अत्यन्त संवेदनशील मानिने Strait of Hormuz मा इरानले कुनै पनि प्रकारको पारवहन शुल्क लगाउने प्रयास गरे त्यसलाई अमेरिका कुनै हालतमा स्वीकार नगर्ने स्पष्ट पारेका छन्।
शनिबार Joint Base Andrews मा सञ्चारकर्मीसँग कुराकानी गर्दै ट्रम्पले उक्त जलमार्ग अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रअन्तर्गत पर्ने भएकाले यसमा शुल्क लगाउने अधिकार कसैलाई नभएको बताएका हुन्। उनले इरानको यस्तो कदमले अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री आवागमनमा अवरोध सिर्जना गर्न सक्ने भन्दै कडा चेतावनी दिएका छन्।
उपराष्ट्रपति JD Vance को विदेश भ्रमणअघि बोल्दै ट्रम्पले इरानले यदि यस्तो नीति अघि बढाए त्यसलाई रोक्न अमेरिका तयार रहेको संकेत गरे। उनले यसअघि आफ्नो सामाजिक सञ्जाल Truth Social मार्फत पनि इरानको प्रस्तावप्रति तीव्र असन्तुष्टि जनाएका थिए। ट्रम्पले इरानसँग अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई दबाब दिने विकल्प सीमित भएको टिप्पणी गर्दै वार्तालाई नै उनीहरूको मुख्य आधार भएको बताएका छन्।
यता, इरानतर्फ भने Ebrahim Azizi को नेतृत्वमा रहेको संसदीय राष्ट्रिय सुरक्षा आयोगले हर्मुज जलमार्ग हुँदै आवतजावत गर्ने जहाजबाट इरानी मुद्रा ‘रियाल’मा शुल्क उठाउने प्रस्ताव अघि सारेको छ। उक्त योजना सुरक्षा तथा दीगो विकास रणनीतिसँग जोडिएको बताइएको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार Strait of Hormuz विश्व ऊर्जा आपूर्तिको प्रमुख नाकामध्ये एक हो, जहाँबाट ठूलो मात्रामा तेल ओसारपसार हुने गर्दछ। त्यसैले यहाँ उत्पन्न हुने कुनै पनि तनावले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्ने सम्भावना रहन्छ।
अमेरिका र इरानबीच अस्थायी युद्धविराम कायम रहेको र वार्ताको प्रक्रिया अघि बढाउने तयारी भइरहेका बेला यस्तो विवादले पश्चिम एसियाको सुरक्षा अवस्थालाई थप जटिल बनाउने संकेत देखिएको छ।
