वीरगञ्ज
नेपालको बजारमा परीक्षणमा कमजोर ठहरिएका औषधिहरू अझै खुलेआम बिक्री भइरहेको पाइएको छ, जसले औषधि व्यवस्था विभागको अनुगमन क्षमतामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।
गत वैशाख ३१ गते औषधि व्यवस्था विभागले सार्वजनिक सूचना जारी गर्दै तीनवटा ग्यास्ट्रिकका औषधिहरूलाई मापदण्डअनुसार नपुगेको भन्दै बजारबाट फिर्ता गर्न आदेश दिएको थियो। ती औषधिहरू हुन् — बाराको छातापिपरामा रहेको आर्य फर्माल्याबले उत्पादन गरेको Pantafast-DSR, लिपनिमालस्थित सुप्रिम हेल्थकेयरको Pandom-DSR र तिलोत्तमा–१५ स्थित सिद्धार्थ फर्मास्युटिकल्सको Dopan-DSR।
यी सबै औषधिमा पेन्टोप्राजोल र डोम्पेरिडोन नामक सक्रिय तत्व छन्, जुन आमाशयको अम्लता नियन्त्रण, अल्सर र पाचन समस्यामा प्रयोग गरिन्छ। तर, विभागका अनुसार यी औषधिहरूले “IP 2022” मापदण्ड अनुसार अपेक्षित प्रभाव देखाउन नसकेको भन्दै “गुणस्तरहीन” को श्रेणीमा राखिएको हो।
तर, आदेश विपरीत यी औषधिहरू अझै बजारमा सजिलै पाइन थालेपछि औषधि व्यवस्था विभागको निर्णय कार्यान्वयनमा कमजोरी देखिएको छ। आर्य फर्माल्याबका सञ्चालक शंकर हलान (अग्रवाल) ले विभागले आफूहरूलाई कुनै औपचारिक जानकारी नपठाएको दाबी गरे। सार्वजनिक सूचना आफूले नपढेको भन्दै उनले जवाफ दिन इन्कार गरे।
उनका अनुसार कारखानाले औषधिको उत्पादन रोक्नुपर्ने कुनै कारण देखेको छैन र अहिलेसम्म बजारबाट औषधि फिर्ता पनि गरिएको छैन। यस्तो लापरबाहीले उपभोक्ताको स्वास्थ्य जोखिममा पारिएको संकेत गर्छ।
त्यसबाहेक, सुप्रिम हेल्थकेयरका सञ्चालक मुकेश शर्माले भने विभागको निर्देशनअनुसार आफूहरूले औषधि फिर्ता ल्याइसकेको बताएका छन्। खुद्रा विक्रेतासम्म पुगिसकेका औषधि नियन्त्रण गर्न नसके पनि थोक स्तरका सबै स्टक फिर्ता गरिएको उनको भनाइ छ।
तर, वास्तविक बजारमा फिर्ता प्रक्रिया कति प्रभावकारी भयो भन्ने स्पष्ट छैन। सार्वजनिक स्वास्थ्यको सवालमा जिम्मेवार निकायबाट यस्तो ढिलासुस्ती र अपारदर्शिता अत्यन्तै गम्भीर विषय बनेको छ।
संभार : race khaber
